ဒိန်းဂျား

ပေါက်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁၊ ၂၀၂၆။

မကွေးတိုင်း၊ပေါက်မြို့နယ်၊ ချက်ကန်ရွာနဲ့သပြေရွာကြားမှာရှိတဲ့ တောတိုက်တွေကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ လူ ၅ ဦးသေဆုံးခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေထံက သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက် ယမန်နေ့ မနက် ၁၀ နာရီမှာ ပါရာမော်တာနဲ့ ဗုံး ၄ လုံး၊ မနက် ၁၁ နာရီကျော်မှာ တိုက်လေယာဥ်နဲ့ ဗုံး ၄ လုံး ကြဲချတိုက်ခိုက်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး တောတိုက်နေအိမ်တွေပေါ် ကျရောက်ပေါက်ကွဲခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ပါရာမော်တာဗုံးကြဲတာမှာ တောတိုက်တွေနဲ့ ၃ ဖာလုံအကွာ တောစပ်တွေမှာ ကျရောက်ပေါက်ကွဲခဲ့လို့ လူထိခိုက်မှု မရှိခဲ့ပေမယ့် တိုက်လေယာဥ်ဗုံးကြဲမှုမှာ တောတိုက်နေအိမ်တွေပေါ်တည့်တည့် ကျပေါက်ကွဲတာကြောင့် လူသေဆုံးမှုများခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

” ဈေးဆိုင်ကပ်လျက် အိမ်က ကျောင်းသူလေး ၁ ဦးက ခေါင်းပြတ်သွားတယ်။ သေတာက ၅ ဦး သေတာ၊ ၄ ဦးကတော့ နေရာတင်ပွဲချင်းပြီးသေတယ်။ ဈေးဆိုင်ကြီးလည်း မီးလောင်သွားတယ်၊ ဈေးဆိုင်နဲ့ အိမ် ၁ လုံးက ဒဲ့(တည့်)မှန်တာဆိုတော့ လုံးလုံးပြာကျတယ်” လို့ ပေါက်ဒေသခံတဦးက မြေလတ်အသံကို ပြောပါတယ်။

သေဆုံးသူတွေဟာ ပေါက်မြို့နယ်၊ ပုတီးရွာခံတွေဖြစ်ပြီး ၂၀၂၂ နှစ်လယ်ပိုင်းမှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်က ပုတီးရွာကိုစစ်ကြောင်းထိုးမီးရှို့ခဲ့လို့ နေအိမ်တွေပျက်စီးခဲ့ရတဲ့ဒေသခံအချို့ဟာ ချက်ကန်နဲ့ သပြေရွာအကြား တောတိုက်တွေဆီ အဲ့ဒီလပိုင်းအတွင်းမှာပဲ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်နေကြတာဖြစ်ပြီး တောတိုက်တွေမှာ နေအိမ် ၅ လုံးနဲ့ စျေး ဆိုင် ၁ ဆိုင်သာရှိတယ်လို့ သိရပါတယ်။

ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် တောတိုက်နေအိမ်နဲ့စျေးဆိုင်မှာနေထိုင်တဲ့ အသက် ၂၃ နှစ် မိုးကျော်၊ အသက် ၄၀ ကျော် မချိုကြီး၊ အသက် ၄၈ နှစ် မရွှေဝင်း၊ အသက် ၁၀ နှစ်ဝန်းကျင် မတင်မိုးနိုင်၊ အသက် ၁၆ နှစ် တင်မိုးလှိုင် တို့ သေဆုံးခဲ့ပြီး နောက်ထပ် အမျိုးသမီး ၃ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

ပွင့်ဖြူ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၇၊ ၂၀၂၆။

မကွေးတိုင်း၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ ညောင်ပင်စောက်ရွာကို စစ်ကော်မရှင်တပ်နဲ့ပျူစောထီးတွေက စစ်ကြောင်းထိုးမီးရှို့ပြီး ဒေသခံ ၁၆ ဦးကိုလည်း ဖမ်းဆီးသွားတယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက် နေ့လယ် ၁၁ နာရီလောက်မှာ အင်အား ၈၀ ဝန်းကျင်ပါတဲ့ စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းက ညောင်ပင်စောက်ရွာက နေအိမ် ၁၂ လုံးကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးပြီး ဒေသခံတွေကို ဖမ်းဆီးသွားတာလို့ ဆိုပါတယ်။

“အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး၊ ကလေးကအစ တွေ့တဲ့လူအကုန်လုံးဖမ်းဆီးသွားတာ။ ဘာကြောင့် ဖမ်းဆီးတယ်လို့ မသိရဘူး။ အင်အား ၈၀ လောက်နဲ့ ဝင်ဖမ်းတာ။ ကျောင်းကုန်းကြီးရွာမှာနေတဲ့ ပျူစောထီးနဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက ဖမ်းတာ။ တိုက်ပွဲမရှိဘဲနဲ့ ရွာထဲဝင်ပြီးတော့ စစ်ကြောင်းထိုး မီးရှို့သွားတာ။”လို့ ပွင့်ဖြူမြို့ခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ဖမ်းဆီးခံရသူတွေဟာ ညောင်ပင်စောက်ရွာက အသက် ၂၈ နှစ်ကနေ ၄၅ နှစ်ကြားရှိတဲ့ ကိုအောင်ကျော်မြင့်၊ ကိုဖိုးနှောင်း၊ ကိုချစ်လှိုင်၊ ကိုဖိုးဇော်၊ ကိုလတ်၊ ကိုပဲ၊ ကိုချစ်ခိုင်၊ ကိုဘိုဘို၊ ကိုဘိုထွေး၊ ကိုဘိုအေးတို့အပါအဝင် ၁၆ ဦးဖြစ်ပြီး ကျောင်းကုန်းကြီးရွာကိုဖမ်းခေါ်သွားကြတာလို့ ဆိုပါတယ်။

ဖမ်းဆီးခဲ့တဲ့စစ်ကြောင်းဟာ ပွင့်ဖြူဝါတပ်က စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ ကျောင်းကုန်းရွာက ပျူစောထီးတွေဖြစ်တယ်လို့ အထက်ပါဒေသခံက ပြောပါတယ်။

ညောင်ပင်စောက်ရွာမှာ အိမ်ခြေ ၂၈၀ နဲ့ လူဦးရေ ၈၅၀ ရှိပြီး လက်ရှိမှာဒေသခံတွေကတော့ တောထဲတောင်ထဲ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

ချောက်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၃၊ ၂၀၂၆။

မကွေးတိုင်း၊ ချောက်မြို့နယ်ရှိ စစ်ကော်မရှင်တပ်တွေမီးရှို့ခဲ့တဲ့ ကျေးရွာ ၂ ရွာကို ဖေဖော်ဝါရီ ၂ ရက်မှာ ရိက္ခာတွေ ထောက်ပံ့ပေးခဲ့တယ်လို့ ချောက်မြို့နယ်ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဆီက သိရပါတယ်။

စစ်ကော်မရှင်တပ်တွေရဲ့ မီးရှို့ဖျက်ဆီးမှုကိုခံထားရတဲ့ အဆိုပါကျေးရွာ ၂ ရွာက အိမ်ထောင်စု ၁၂၀ ကို ဆန်၊ ဆီ၊ ဆားအပါအဝင် အခြေခံရိက္ခာပစ္စည်းတွေထောက်ပံ့ပေးခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“အိမ်ခြေ ၁၂၀ ကို လှူဒါန်းခဲ့ပါတယ်၊ အဓိကတော့ အခြေခံမီးဘေးသင့်ပြည်သူတွေလိုအပ်တဲ့ ဆန်၊ ဆီ၊ ဆား၊ ငါးပိ၊ ကြက်သွန်၊ ခရမ်းချဉ်သီး၊ ခရမ်းခေါင်းသီး၊ အားလူး၊ အသားတု စတဲ့စားနပ်ရိက္ခာတွေကို သွားရောက်လှူဒါန်းခဲ့တာပါ၊ ဆန်ဆိုရင် ၁ အိမ်ထောင်ကို ၄ ပြည်နှုန်း ပေးလှူဒါန်းခဲ့ပါတယ်။” လို့ ချောက်မြို့နယ်ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူတဦးက ပြောပါတယ်။

ဒီထောက်ပံ့မှုဟာ အဆိုပါဒေသခံတွေအတွက် ခဏတာအဆင်ပြေနိုင်ပေမယ့် ရေရှည်နေထိုင် စားသောက်ဖို့ကတော့ အခက်အခဲတွေရှိနေသေးတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“ကျနော်တို့လည်း တတ်နိုင်တာပဲလုပ်ရတာဆိုတော့ ပြည်သူမှပြည်သူသို့ အစီအစဉ်နဲ့ လုပ်ရတဲ့ အနေအထားဆိုတော့ ခေတ္တခဏ ၁ ရက်တန် ၂ ရက်တန်အထိတော့ သူတို့စားရေး သောက်ရေးတော့ အဆင်ပြေကောင်းပြေလိမ့်မယ်၊ ဒါပေမဲ့ ရေရှည်မှာတော့ အိမ်ရဲ့ ပိုင်ဆိုင်မှုတွေအကုန်လုံး ဆုံးရှုံးသွားတာဆိုတော့ သူတို့ဘဝတွေအတွက်က အခက်အခဲတွေ အများကြီးရှိပါတယ်။” လို့ သူက ပြောပါတယ်။

လက်ရှိမှာ နေအိမ်တွေမီးရှိ့ခံထားရတာကြောင့် အရိပ်ရှိတဲ့နေရာတွေမှာ နေထိုင်နေကြရပြီး နေစရာလည်း အခက်တွေ့နေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

“ပြီးရင် သူတို့မှာ လွန်တီးခေါင်ပြင်ထဲမှာ နေရပြီး တဲလောက်တောင် မထိုးနိုင်ဘဲ အရိပ်ရှိတဲ့နေရာမှာ ဖြစ်သလို မိသားစုတွေ နေထိုင်ရတာ၊ တော်တော်လေး ခက်ခဲကြမ်းတမ်းကြပါတယ်၊ မီးဘေးသင့် ပြည်သူတွေရဲ့ အနေအထားကိုကြည့်ရတာ ရင်နာစရာလည်းကောင်းပါတယ်။” လို့ ဆိုပါတယ်။

အဆိုပါကျေးရွာ ၂ ရွာကို အခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၂၇ ရက်မှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်တွေက စစ်ကြောင်းထိုး မီးရှို့ခဲ့တာကြောင့် နေအိမ် ၁၂၀ ပျက်စီးခဲ့တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

စာတည်း – လင်း