ပွင့်ဖြူ၊ ဇွန် ၂၃၊ ၂၀၂၅။

မကွေးတိုင်း၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်အတွင်းက စစ်ဘေးရှောင် ၅,၀၀၀ ကျော်အတွက် အမိုးအကာနဲ့ ခြင်ထောင်လိုအပ်နေတယ်လို့ မင်းဘူးခရိုင်ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ ပြန်ကြားရေးတာဝန်ခံဆီက သိရပါတယ်။

ဇွန် ၂၁ ရက်ကစတင်ပြီး ပခုက္ကူ တပ်မ ၁၀၁ က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ ဆင်လူးပျူစောထီးအဖွဲ့ဝင် စုစုပေါင်းအင်အား ၁၅၀ ဟာ ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းအတိုင်း မဲဇလီကျေးရွာဘက်ကို စစ်ကြောင်းထိုးလာတာကြောင့် လမ်းတလျှောက်ကျေးရွာတွေက ဒေသခံတွေဟာ ဘေးလွတ်ရာကို ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရတာလို့ဆိုပါတယ်။

“အရေးပေါ်တိမ်းရှောင်လိုက်ရတာမို့လို့ တောတွေတောင်တွေထဲ နေရတယ်။ မိုးတွင်းကာလလည်းဖြစ်နေတာ အခုလက်ရှိအချိန်ထိလည်း မိုးရွာနေတယ်။ တနိုင်ငံလုံးမိုးဇလကလည်း မိုးကြီးမယ်လို့ကြေညာထားတယ်။ ကျနော်တို့ဘက်လည်း မိုးကြီးတယ်။ ပြည်သူတွေက တောထဲနေရတော့ ခြင်တွေမှက်တွေကိုက်တာခံရတယ်”လို့ မင်းဘူးခရိုင်ပကဖ ပြန်ကြားရေးတာဝန်ခံ ကိုအညာသားက ပြောပါတယ်။

အမိုးအကာမရှိ၊ ခြင်ထောင်မရှိကြတာကြောင့် မိုးမိပြီး ရာသီတုပ်ကွေးဖြစ်ပွားသူ ၂၀ ကျော်နဲ့ ငှက်ဖျားဖြစ်နေသူ ၂ ဦးရှိနေတယ်လို့ သူကဆက်ပြောပါတယ်။

စစ်ဘေးရှောင်တွေအတွက် အရေးပေါ်လိုအပ်ချက်အနေနဲ့ အမိုးအကာလုပ်နိင်မယ့် တာလပတ်တွေ၊ ခြင်ထောင်နဲ့ ဆေးဝါးတွေလိုအပ်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

စစ်ကြောင်းဝင်နေလို့ အိမ်ခြေ ၁၀၀ ကျော်ကနေ ၃၀၀ ကျော်အတွင်းရှိတဲ့ ကျွဲခြံ၊ လယ်မ၊ မဲဇလီ၊ ကျောက်ပုံ၊ အင်းကုန်း၊ ညောင်ပင်ဝိုင်း၊ ထူးပေါက်၊ မဒဲ၊ ကနီကျေးရွာတွေအပါအဝင် ကျေးရွာပေါင်း ၁၃ ရွာဝန်းကျင် က ဒေသခံပြည်သူ ၅,၀၀၀ ကျော်စစ်ဘေးရှောင်နေကြရတာပါ။

စစ်ကြောင်းထိုးလာတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ ဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဝင်တွေဟာ ဇွန် ၂၂ ရက် မနက် ၁၀ နာရီလောက်က ကျွဲခြံကျေးရွာအနီး ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းပေါ်မှာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့သေးပြီး နှစ်ဖက်ထိခိုက်အခြေနေကိုတော့ မသိရသေးဘူးလို့ဆိုပါတယ်။

အဆိုပါ စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်းဟာ ဇွန် ၂၃ ရက် ဒီမနက်ပိုင်းထိ မဲဇလီရဲစခန်းမှာရှိနေပြီး ရှေ့ဆက်တိုးတာ ပြန်ဆုတ်တာမျိုးမရှိသေးတာကြောင့် ဒေသခံတွေက နေရပ်မပြန်ရသေးဘူးလို့ သိရပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်ကလည်း ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ မဒဲကျေးရွာအနီးနဲ့ မဲဇလီကျေးရွာတံတားတို့မှာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားပြီး နှစ်ဖက်သေဆုံးရှိသလို စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေပစ်ခတ်တဲ့လက်နက်ကြီးကြောင့် အိမ်ခြေ ၁၀၀ ကျော်မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့ပြီး ဒေသခံ ၁၀,၀၀၀ ကျော်လည်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရသေးတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

စလင်း၊ မတ် ၃၁၊ ၂၀၂၅။

မကွေးတိုင်း၊ စလင်းမြို့နယ်က ကျေးရွာ ၆ ရွာကို မတ် ၃၁ ရက် ဒီမနက်ပိုင်းကစပြီး စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက ဆက်တိုက်ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တယ်လို့ စလင်းမြို့ခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဒီမနက် ၉ နာရီကနေ နေ့လယ် ၂ နာရီအတွင်း စလင်းမြို့နယ်၊ ကံပြားရွာ၊ သစ်ခေါက်တောင်ရွာ၊ ပေါက်ကျင်းရွာ၊ ကိုင်းကြီးရွာ၊ ရစ်ပြင်ရွာ၊ တောင်ဇင်ရွာ အနီးဝန်းကျင်တို့ကို ဂျက်ဖိုက်တာ၊ စက်တပ်လေထီးတို့နဲ့ အကြိမ် ၂၀ ကျော်ဗုံးကြဲခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“လေယာဉ် ၃ စီးနဲ့ မနက် ၈ နာရီခွဲ ၉ နာရီလောက်မှာ အသွားအပြန် ၆ ကြိမ် ဗုံးကြဲသွားတာ။ အဲ့ဒီနောက်ပိုင်း စက်တပ်လေထီး (Paramotar)နဲ့ တိုက်တယ်။ ပြီးတော့ လေယာဉ်နဲ့ဆက်တိုက်ကြဲတယ်၊ အကြိမ်ရေ ၂၀ ကျော်တယ်။” လို့ စလင်းမြို့ခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ဒီတိုက်ခိုက်မှုတွေအတွင်း စစ်ကောင်စီဘက်က ဗုံးအလုံးရေ ၅၀ နီးပါးလောက်သုံးခဲ့တယ်လို့လည်း သူက ခန့်မှန်းပါတယ်။

လက်ရှိအချိန်ထိ ဗုံးကြဲခဲ့တဲ့နေရာတဝိုက်ကို ကွင်းဆင်းစစ်ဆေးတာ မလုပ်နိုင်သေးတဲ့အတွက် ထိခိုက်သေဆုံးမှုအခြေအနေတွေကို မသိရသေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

စလင်းမြို့နယ်အတွင်း တိုက်ပွဲဖြစ်တာမရှိဘဲ ခုလိုတိုက်ခိုက်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး ကံပြားရွာ၊ သစ်ခေါက်တောင်ရွာ၊ ပေါက်ကျင်းရွာ၊ ကိုင်းကြီးရွာ၊ ရစ်ပြင်ရွာ၊ တောင်ဇင်ရွာတို့က ဒေသခံ ၈ ထောင်ကျော် ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ အထက်ပါမြို့ခံက ပြောပါတယ်။

မတ် ၃၀ ရက် မနေ့ကလည်း မကွေးတိုင်း၊ ပေါက်မြို့နယ်က အိမ်ခြေ ၁၀၀ ဝန်းကျင်ရှိတဲ့ ရွာသစ်ကုန်းကျေးရွာကို စစ်ကောင်စီက ရဟက်ယာဉ်နဲ့ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်တဲ့အပြင် မြေပြင်ကနေလည်း စစ်ကြောင်းထိုးမီးရှို့ခဲ့ပါသေးတယ်။

အဲ့ဒီကျေးရွာဟာ မတ် ၂၈ ရက်မှာလှုပ်ခတ်ခဲ့တဲ့ စစ်ကိုင်းငလျင်ဒဏ်ကိုခံထားရတဲ့ကျေးရွာ ၁ ရွာ ဖြစ်ပါတယ်။

အလားတူ ငလျင်လှုပ်ခတ်ပြီးချိန်ကနေ စစ်ကိုင်း၊ မကွေးနဲ့ ပဲခူးတိုင်းအပါအဝင် ငလျင်ဒဏ်ခံရတဲ့ ကျေးရွာတွေကိုလည်း စစ်ကောင်စီက လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ထပ်တိုးလုပ်ဆောင်နေတဲ့အတွက် ဒေသခံထိခိုက်သေဆုံးမှုတွေလည်း ရှိနေပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

ရေစကြို၊ မတ် ၁၉၊ ၂၀၂၅။

မကွေးတိုင်း၊ ရေစကြိုမြို့နယ်က ဘိစပ်ကုန်းရွာနဲ့ ငတရော်ရွာကို စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက ၂ ရက်ဆက် မီးထပ်ရှို့ခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

အင်အား ၂၀၀ ဝန်းကျင်ပါတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက မတ် ၁၈ ရက်မနက်မှာ ဘိစပ်ကုန်းရွာကို ဝင်ရောက်မီးရှို့ခဲ့ပြီးနောက် မတ် ၁၉ ရက် မနက် ၉ နာရီခန့်မှာ ငတရော်ရွာက နေအိမ်တွေကိုပါ ထပ်မံမီးရှို့ခဲ့တာပါ။

“ဘိစပ်ကုန်းရွာက အိမ်ခြေ ၁၀၀ ကျော်ရှိတယ်။ မီးထဲပါသွားတာကတော့ အသေးစိတ်တော့မသိရသေးဘူး၊ ရွာထဲကို ပြန်မဝင်နိုင်ကြသေးဘူး။ ငတရော်ရွာကိုလည်း နောက်နေ့ဆက်မီးရှို့ကြတာ။”လို့ ရေစကြိုမြို့ခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ဘိစပ်ကုန်းရွာနဲ့ ငတရော်ရွာ တို့က မီးလောင်ပျက်စီးတဲ့ အိမ်ခြေအရေအတွက်နဲ့ နောက်ဆက်တွဲအခြေအနေတွေကိုတော့ အတည်မပြုနိုင်သေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

“ငတရော်ရွာက လွန်ခဲ့တဲ့ ၂ နှစ်လောက်ကလည်း စစ်တပ်က မီးရှို့သွားတာ၊ အိမ်ခြေ ၅၀၀ လောက်ရှိတာကို အိမ်ခြေ ၂၀ ပဲကျန်တယ်။ ၂ နှစ်အတွင်းမှာ ပြန်လည်ထူထောင်ပြီးတော့ အိမ်အဖြစ်တည်ဆောက်ထားကြတာ။ အိမ်တွေပြန်ဆောက်ထားတာ မကြာသေးဘူး။ ရွာက ထွက်ပြေးနေကြရတော့ ရွာထဲလည်းမဝင်နိုင်တော့ အိမ်ခြေဘယ်လောက်မီးထဲပါတာ မသိနိုင်သေးဘူး။”လို့ ရေစကြိုမြို့ခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ဘိစပ်ကုန်းရွာနဲ့ ငတရော်ရွာ ၂ ရွာပေါင်းမှာ စုစုပေါင်းလူဦးရေ ၁ ထောင်ကျော်ရှိပြီး ဒေသခံတွေလည်း ရွာကနေ တိမ်းရှောင်‌နေကြရပါတယ်။

မီးရှို့တဲ့စစ်ကြောင်းဟာ ပခုက္ကူတပ်မ ၁၀၁၊ ရေစကြို ခလရ ၂၅၆၊ ခလရ ၂၅၇၊ ခလရ ၂၅၈ တပ်က စစ်သားတွေနဲ့ မင်းရွာက ပျူစောထီးတွေပါဝင်ပြီး လက်ရှိ ငတရော်ရွာမှာအထိုင်ချတပ်စွဲနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ဖေဖော်ဝါရီလကုန်ပိုင်းလောက်ကစပြီး အဆိုပါစစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်းဟာ စစ်ကြောင်းထိုးဝင်ရောက်လာပြီး ကျေးရွာတွေကိုမီးရှို့တာ၊ ဒေသခံတွေသတ်ဖြတ်တာတွေ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

မတ် ၁၄ ရက်နဲ့ ၁၅ ရက်မှာလည်း အိမ်ခြေ ၅၀၀ ဝန်းကျင်ရှိတဲ့ မြေတော်ရွာကို စစ်ကောင်စီတပ်သားတွေက ဝင်ရောက်တပ်စွဲကာ နေအိမ်တွေကိုမီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့ပြီး စစ်ကြောင်းပြန်ထွက်ချိန်မှာ အသတ်ခံထားရတဲ့ ဒေသခံ အလောင်း ၁ လောင်းကို တွေ့ခဲ့ရတယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

အလားတူ မတ် ၇ ရက်ကနေ ၁၂ ရက်အထိ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ သာဂေါင်ရွာမှာ တပ်စွဲနေထိုင်ခဲ့ပြီး အသက် ၉၀ အရွယ်အမျိုးသား ၁ ဦးအပါ ဒေသခံ ၆ ဦးကိုသတ်ဖြတ်ခဲ့ကာ ရွာကထွက်ချိန်မှာလည်း နေအိမ်တွေကိုမီးရှို့ခဲ့ပါတယ်။

ရေစကြိုမြို့နယ် ရေလယ်ကျွန်းဒေသမှာ ရွာပေါင်း ၄၂ ရွာရှိပြီး ပြေပင်၊ ဆည်သစ်မြင်၊ မြေဇပ်ကုန်း၊ ကိုင်း၊ ကျွဲကုန်း၊ ချောက်မှုးကျွန်း၊ ဘိုကုန်း၊ ကံဦး၊ မဲကုန်း၊ တောင်ကုန်း၊ မိဖုရား၊ မီးလောင်းကျွန်း၊ ဖြုံဘူး၊ မိုးကွဲ စတဲ့ကျေးရွာတွေအပါအဝင် ရွာပေါင်း ၃၀ ကျော်က ဒေသခံ ၃ သောင်းဝန်းကျင် တိမ်းရှောင် နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

ဆင်ဖြူကျွန်း၊ မတ် ၁၂၊ ၂၀၂၅။

မကွေးတိုင်း၊ စလင်းမြို့နယ်၊ ဆင်ဖြူကျွန်းမြို့မှာ စစ်ကောင်စီတပ်က စစ်ကြောင်းထိုးမီးရှို့နေလို့ ကျေးရွာ ၂၀ နီးပါးက လူ ၁၀,၀၀၀ ကျော် ဘေးလွတ်ရာထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ ဒေသခံတွေထံက သိရပါတယ်။

မတ် ၁၁ ရက် မနေ့ မနက် ၈ နာရီလောက်ကစတင်ကာ စစ်ကောင်စီတပ်အင်အား ၃၀၀ ခန့်ပါ စစ်ကြောင်းက ဆင်ဖြူကျွန်းမြို့၊ ကျပင်းရွာကို စတင်စစ်ကြောင်းထိုးဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး နေအိမ် ၃ လုံးကို မီးရှို့ခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“ကျပင်းရွာကတ္တရာလမ်းရဲ့ အနောက်က နေအိမ်တွေကိုမီးရှို့တာပါ။ တခြားဆုံးရှူံးမှုတွေကတော့ ဘာမှမရှိသေးဘူး။ လတ်တလောအနေနဲ့ တောတိုက်တွေထဲမှာ ရှောင်နေကြရတယ်။ ကျပင်းရွာက အုပ်ကြီး(အုပ်ချုပ်ရေးမှူး)ကလည်း ရှောင်နေရတယ်။ သူ့အနားလည်း ပြည်သူ ၈၀ လောက်ရှိတယ်။ နောက်ထပ် ၃/၄ ရက်လောက်ဆိုရင်တော့ ရိက္ခာကမလောက်နိုင်တော့ဘူး။” လို့ ဆင်ဖြူကျွန်းမြို့ခံတဦးက မြေလတ်အသံကို ပြောပါတယ်။

စစ်ကြောင်းထိုးလာတာကြောင့် ကျပင်းတောင်ရွာနဲ့မြောက်ရွာအပါ အနီးတဝိုက်ရွာတွေဖြစ်တဲ့ ချောင်းဖြူ အမှု့အနောက်၊ တောင်ပို၊ သပြေပင်ရွာသစ်၊ ကျောင်းကုန်း၊ မြို့သစ်၊ ကုက္ကိုကျင်း၊ ကုက္ကိုတန်း၊ နေပူကန်၊ ကုန်းကြား၊ ဇီးဖြူပင်၊ သန်းကုန်း၊ ကိုးလံ စတဲ့ကျေးရွာတွေအပါ ကျေးရွာ ၁၇ ရွာက ဒေသခံ ၁၀,၀၀၀ ကျော်ဟာ ဘေးလွတ်ရာကို အရေးပေါ်စစ်ရှောင်နေကြရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အဆိုပါ အင်အား ၃၀၀ ခန့်ပါ စစ်ကြောင်းဟာ ပခုက္ကူ တပ်မ ၁၀၁ နဲ့ လက်အောက်ခံ စလင်း ခလရ ၂၅၃၊ ခလရ ၂၅၄၊ ခလရ ၂၅၅ ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တွေဖြစ်ပြီး လက်ရှိမှာ ကျပင်းရွာအတွင်း ယာယီအထိုင်ချတပ်စွဲထားတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – ဟိန်းစံ